webmaster
 
Cevapla
03-12-2011 08:54:49
 

Olasılık Nedir?

Olasılık bir şeyin olmasının veya olmamasının matematiksel değeri veya olabilirlik yüzdesi, değeridir. Olasılık kuramı istatistik, matematik, bilim ve felsefe alanlarında mümkün olayların olabilirliği ve karmaşık sistemlerin altında yatan mekanik işlevler hakkında sonuçlar ortaya atmak için çok geniş bir şekilde kullanılmaktadır.olasılık bir olayın olma veya olmama şansının matemetiksel karşılığına denir.imkansız olayın ve imkanlı olayın toplamı daima 1 dir

Aristoun eserlerinin çevirilerinde olasılık sözcüğü, bir gerçeğin rastgelirliliğinin nicelikleştirilmesini ifade etmemektedir, ama bir fikrin ne kadarının genel olarak kabul edildiği ile ilgilidir.



Orta Çağ ve sonra Rönesans Çağında birbirini takip eden açıklamalar ve Aristonun eserlerinin çevirilerinde yapılan hatalar ile anlam kaymaları ortaya çıkıp bu sözcük bir fikirin olabilirliğinin tasarlanması anlamına gelmeye başlamıştır. XVI. Yüzyıl ve XVII. Yüzyılda etikle ilgili din biliminde bulunan olasıcılık bu anlamda ön plana gelmiştir.



XVII. Yüzyılın ikinci yarısında olasılık konusunun Blaise Pascal ve Pierre de Fermat tarafından matematiksel olarak incelenmeye başlanması ile olasılık sözcüğü modern anlamına doğru bir yol almıştır. Matematiksel modern olasılık kuramının geliştirilmesi XIX. Yüzyılda başlamıştır.Aristoya göre olasılık kavramıOlasılık sözcüğünün ilk kullanılışı 1370de Oresmenin Aristonun Nokime Etiği adlı kitabının çevirisinde kullanılmış ve olabilir şeyin tabiatını göstermek için kullanılmıştır.



Aristoya göre olabilirlilik kavramı (antik Yunanca) günün sorunları olarak tanımlanabilmektedir."Olasılıklı fikirler bütün herkes tarafından kabul edilenler; veya pek çok kişi tarafından kabul edilen fikirler; veya yaşlıların hepsi veya çoğu tarafından kabul edilen fikirler; veya son olarak en tanınmış kişilere veya en fazla şöhretli olanlar tarafından kabul eden fikiler olarak sınıflanabilir."Aristoya gore bir fikrin olasılığı genel olarak kişiler tarafından kabul görmesine dayanmaktadır.



XVI. yüzyılda ve XVII. yüzyılda olasılık doktriniDiğer bir adıyla "olasılıkcılık" olarak anılan, olasılık doktrini bir Katolik etik doktrini olup 16. yüzyılda "Cizvitler" ve "Bartolome de Medina" etkileri ile geliştirilmiştir. Bu teoloji etikine göre "eğer bir fikir olası ise, o fikri geliştirip bir sonuca varmak uygundur; cunku bu fikir karşıtı fikirden daha olasıdır. Böylece bu doktrin çeşitli karşıt tedbirler arasından herhangi bir tedbir üzerine karar verilmesi gerekmekte iken hangisinin en iyi olduğu bilinemediği zaman bir karar verme yöntemi olarak en olası tedbirin seçilmesini kabul etmektedir. Bu tip olasılık kullanılarak karar vermeye modern karar verme teorisinde maksimum olabilirlilik (maximum likelihood) prensibi adı verilmektedir.



Böylece bu türlü Hristiyan Katolik etike taban olan olasılık kavramı, modern olabilirlilik kavramı analogu olmaktadır.XVII. yüzyıldan XIX. yüzyıla kadar olasılıkPascal ve Fermat arasındaki yazışmalardan bir örnek, 1654 [1]Olasiliklarin bilimsel incelenmesi bir modern gelismedir.



Modern olasıilıklar teorisinin başlangıç tarihi Paskal ile Fermat arasındaki 1654de olan bir mektuplaşma içeriğine bağlanabilir. 1657de bu konuya eğilen ilk bilimsel yaklaşım [[[Christiaan Huygens]] tarafından açıkca ortaya çıkarılmıştır. Jakob Bernoullinin (ölümünden sonra 1713de basılan) Ars Conjectandi adlı eseri ile 1718de basılan Abraham de Moivreın Doctrine of Chances adlı eseri olasılıklar teorisini matematik biliminin bir branşı olarak incelemektedirler.



Hatalar teorisi "Roger Cotes"in (ölümunden sonra 1722de basılan) Opera Miscellana adlı eserinde ilk defa belirtilmiş ve 1755de "Thomas Simpson"un yaşam öyküsü kitabında tümüyle açıklanmıştır. 1757de basılan kitabında eşitlikle olası olan pozitif ve negatif hatalardan, tüm hataların içine düşebileceği alanın belirli sınırlarından ve sürekli hatalardan bahsedilmekte ve bir olasılık eğrisi verilmektedir.



1774de "Pierre-Simon Laplace" olasılıklar teorisi prensiplerini kullanarak gözlemlerin birleştirilmesi için bir kural ortaya çıkartmıştır. Hatalar olasılıkları kuralını bir eğri ile ifade etmiştir; buna göre eğriy = (x), olup bu ifade de x herhangi bir hata ve y o hatanın olasılığıdır. Bu eğrini niteliği bulunmaktadır:y-eksenine göre simetriktirbu eğrinin altında kalan toplam alan 1 dir; bu demektir ki bir hatanın olasılığı mutlaka gerektir.



Herhangi üç gözlemin ortalaması için bir formül de ortaya atmıştır. 1774de Lagrange tarafında adlandırılan, hatanın kolaylık kuralı içinde bir formül de ortaya çıkarmıştır ama bu formül elle işlemlerle bulunulamıyacak kadar zordur.



1778de Daniel Bernoulli aynı zamanda olan hatalar sistemi için olasılıkların maksimum çarpma prensiplerini açıklamıştır.Modern olasılık kuramının doğuşuMatematik incelemeMatematik notasyonla bir olay için olasılık A olayı için P(A) veya p(A) veya Pr(A) ifade edilen 0 ile 1 değer aralığında bulunan bir reel sayıdır. Olması imkânsız bir olay için olasılık 0 ve mutlaka olacak olay için olasılık 1 ile ifade edilir.Bir A olayının karşıtı veya tamamlayıcısı A-değil yani A olayının olmaması olayıdır ve bunun olasılığı


Bir önceki yazı Nevzat Asma Nedir? hakkında bilgi vermektedir.

Cevapla

"Olasılık Nedir?" konusu hakkında etiketler
acikla aciklamasi anlami anlamii anlamlari baslamasi bilgi bir bulundu bulunmustur cagdas cagi calisan cok demek eden egrisi fermat fikirler formulu gorseller grafik grafikler hakkinda hangi hikayesi ifade ile ilgili ilk imkansiz inceleme istatikler istatislik istatistik istatistiksel istatistikte kavrami kesfedildi kesin kim kisa kisaca konun kte kullanilan lasilik matemati matematik matematiksel matematikte matemeatik mekanik mkansiz mumkun ned nedeir neden nedi nedir nedirn nediru nednir nelerdir nnedir olarak olasalik olasik olasiligi olasiligin olasilik olasilikla Olasiliklar olasilikli olasiliknedir olasiliksiz olasilk olaslik olay olsailik olsilik ozet pascal paskal prensibi rdi resim resimler rrr rrrr rrrrrrrr sli sozcukler stati tarafindan tarihcesi tarihlerde tarihte toblo yazi yazisi

Nevzat Asma Nedir? Önceki | Sonraki Oluşturarak Tanıtlama Nedir?




Saat: 04:15 - Webmaster Forumu - Rss - Arşiv
İletişim Bilgileri, Contact Us, Kullanım Sözleşmesi, Gizlilik